Boekrecensies van Charles Kuijpers

Het Boekenweekgeschenk 2026 is geschreven door Hendrik Groen alias Peter de Smet. De door een faillissement werkloos geraakte filiaalmanager van een schoenwinkel Anton Struik (61) droomt nog steeds van een reis vanuit Italië naar Nederland met een Piaggio. Dat is een mini-vrachtwagentje met een pruttelmotor, zeer lage topsnelheid en drie wielen. De Op een feestje van zijn zus ontmoet Anton haar buurvrouw Marieke Bollegraaf (58). Na een aarzelend begin raken de twee aan de praat met behulp van de nodige alcoholische versnaperingen. En ze besluiten samen de Piaggio-droom van Anton te verwezenlijken. De relatie van Mariekes dochter Wendy strandt. Zij meldt zich bij haar moeder, en die ziet daarin een mooie kans om de zorg voor haar twee katten over te laten aan Wendy, waardoor ze met Anton naar Italië kan. “Marieke was Wendy’s kamer aan het opruimen. Of eigenlijk zat ze op het bed en bladerde door oude fotoalbums vol stilgezet geluk. Er werd aangebeld, ze schrok op; was het al zo laat...

De debuutroman “Geschenk van de zee” van Julia Kelly verscheen op 13 januari 2026. Het verhaal speelt zich af in 1900 in het Schotse vissersdorpje Skerry. Visser Joseph vindt een aangespoelde jongen die sprekend lijkt op de jaren eerder door de zee verzwolgen zoon Moses van de plaatselijke lerares Dorothy. Joseph en Dorothy hebben en hadden een bijzondere relatie die nooit volledig tot bloei is gekomen. “Want hij is de ruzie en het onrecht dat hem is aangedaan niet vergeten. En hij weet dat hetzelfde geldt voor haar.” Via sprongen terug in de tijd ontstaat een beeld van de voorgeschiedenis van de huidige bewoners van het dorpje. Het gaat over Agnes en Scott die samen het plaatselijke bierhuis exploiteren. En ook over Dorothy wier moeder kil en hard was. Zij is in haar eentje naar Skerry gekomen om onderwijs te gaan geven en krijgt daar warme gevoelens voor Joseph. De aangespoelde jongen wordt ondergebracht bij de dominee wiens vrouw Jenny hoogzwanger is. Als zij te vroeg bevalt, ...

Op 15 januari 2026 verscheen “Een jaar met Simon”. In dit kloeke boek van meer dan vierhonderd pagina’s doet schrijver en taalwetenschapper Pauline Slot verslag van een ambitieus project. Ze vatte het plan op zich een jaar lang te richten op het lezen van het verzamelde werk van Simon Vestdijk (1898-1971), een in vroeger tijden fameuze schrijver die langzamerhand in de vergetelheid is geraakt. Pauline kocht de complete boekenverzameling op de veilingsite Catawiki en begon vol goede moed te lezen. Ze beschouwde het als een bijzonder soort leeshuwelijk met de schrijver Vestdijk. De intentie te schrijven over haar ervaringen met het gehele oeuvre van de destijds fameuze auteur leidde tot het boek. Het is een niet geringe opgave geweest. Volgens haar telling beslaat het verzamelde werk niet minder dan 13.516 pagina’s. Laconiek zegt zij daarover: “Dat klinkt als veel, maar over een jaar verspreid is dat maar 37,030136 bladzijden per dag.” Ook voor iemand die nooit iets van Vestdijk hee...

Op 3 februari 2026 verscheen “De overbodigen” van Herman Koch. De wetenschappelijk toonaangevende 66-jarige bioloog en kandidaat voor de Nobelprijs Herbert Breedveld en zijn echtgenote Yvonne maken kennis met het echtpaar Martin en Alicia Marsman. Daarbij nodigt Yvonne tot schrik en ontstemming van Herbert de twee die zij nauwelijks kennen, uit om gezamenlijk het National Trail-wandelpad Cotswold Way in Zuid-Engeland te gaan lopen. Marianne, dochter van Herbert en Yvonne, heeft een beginnende relatie met Ruben, zoon van Martin en Alicia. Herbert waardeert Ruben helemaal niet en noemt hem een lamzak. “Het was iets fysieks bij Herbert. Zijn afkeer van het vriendje van zijn dochter ging verder dan een bovengemiddelde antipathie.” Als het viertal nauwelijks op weg is op de wandelroute, vindt er iets heftigs plaats. Wat dat precies is, blijft vooralsnog onduidelijk. De wandelaars willen het gebeuren als zelfverdediging zien en vragen zich af wat te doen om uit handen van de politie te ...

Op 15 januari 2026 verscheen “Alles voor de reis” van Adriaan van Dis. Het boek stond direct zeer hoog in de bestsellerslijst. Op zich al een goede reden om het te gaan lezen, temeer daar de korte inhoudsopgave intrigerend is. De grote liefde van de schrijver in het autobiografische boek heet Eefje; het is een publiek geheim dat het gaat om de inmiddels overleden regisseur Ellen Jens die terzelfder tijd getrouwd was met Wim T. Schippers. Het intro over zijn lief is geschreven in bloemrijke taal en grijpt de lezer direct aan. Het verhaal speelt zich deels af in de laatste periode van haar leven in het hospice. “Zoetheid waarvan ik niet meer mag proeven, je adem is in de rouw.” Dan volgen er vele terugblikken in de tijd. Vanwege oorlogservaringen van de vader van Eefje brengen Adriaan en Eefje een bezoek aan het bekende Oranjehotel in Scheveningen, een indrukwekkend museum in de geschiedenis van WO II zoals mij uit eigen ervaring bekend is. Daarna gaat de lezer terug naar de jaren ...

Na de prachtige debuutroman “ Als scheuren in de aarde ” (4*) verscheen op 16 januari 2026 “De stilte voor de storm” van Clare Leslie Hall. Het verhaal speelt zich afwisselend af in drie tijdsgewrichten: het heden, vier maanden eerder en vijftien jaar eerder. In elk daarvan gaat het over het complexe leven van dezelfde personages. In het heden behandelt psychiater Greg een patiënt met selectief mutisme. Deze aandoening wordt in het boek gedefinieerd als “een onwilligheid of weigering om te praten die voortkomt uit een psychologische aandoening zoals depressie of trauma”.  Vijftien jaar terug in de tijd zijn Catherine en Lucian in hun studententijd smoorverliefd op elkaar. Lucian komt uit een steenrijke familie en leidt een hedonistisch en decadent leven. Catherine rolt daarin en neemt in een vriendengroepje eraan deel, totdat plotseling een bom barst en Catherine om zwaarwegende redenen Lucian verlaat. Vier maanden terug in de tijd is Catherine ogenschijnlijk gelukkig met haar ...

In de indrukwekkende Tempelzaal van het Rijksmuseum voor Oudheden in Leiden vond vanmiddag de presentatie plaats van het nieuwe boek “Thalassa” van emeritus-hoogleraar Fik Meijer. Oergodin Thalassa (het Griekse woord voor zee) werd door de oude Grieken gezien als de personificatie van de Middellandse Zee. Na een korte, leuk persoonlijk getinte introductie door Job Lisman van Uitgeverij Prometheus vertelde de inmiddels 83-jarige Meijer op de van hem bekende bevlogen wijze voor een groot publiek over de achtergronden van het boek dat er door een persoonlijk drama in augustus 2024 bijna niet was geweest. Fik bespreekt in zijn publicatie in 284 pagina’s een dertigtal locaties die een rol rond de Middellandse Zee speelden in de oudheid. Dat heeft geleid tot diepgaande bespiegelingen die vooral voor geïnteresseerden in oude geschiedenis interessant zijn. Velen kochten ter plaatse het boek en zorgden voor een lange rij bij de signeersessie. Ik zag die rij tevoren al aankomen en had het vóór...