Boekrecensies van Charles Kuijpers

Het Boekenweekessay 2026 “Ik zou uw dochter kunnen zijn” is geschreven door filosoof en journalist Doortje Smithuijsen. Onderwerp van het essay is vanzelfsprekend het thema van de Boekenweek: “Mijn generatie”. Volgens de flaptekst gaat het niet over alle babyboomers, ook niet over alle millennials. Het gaat over een grote groep welvarende Nederlanders die elkaar beconcurreren vanwege hun verschillende vormen van welvaart. Het boekje begint met een te ver gezochte metafoor. In een bioscoop verzamelt zich een groep babyboomers die ter plaatse te horen krijgt dat de voorstelling is uitverkocht. Dat leidt tot verbazing omdat er een kwartier voor aanvang nog niemand te zien is behalve de bedoelde groep. Het blijkt te worden veroorzaakt door een digitaal systeem van kaartverkoop. De babyboomers worden daarbij neergezet als digitaal onnozelaars, een grove misvatting inzake een behoorlijk deel van die groep (zeg ik als 73-jarige). Het hoofdstukje eindigt als volgt: “Dit essay gaat over tel...

Deze week worden vanaf maandag op vijf achtereenvolgende dagen weer de nieuwe afleveringen uitgezonden van de onvolprezen “Eus’ boekenclub”. Werd dat programma in voorgaande jaren in de vooravond uitgezonden, dit jaar is in een vlaag van verstandsverbijstering besloten het laat in de avond te plaatsen. Eenmaal om 22:15 u., driemaal om 22:40 u. en eenmaal zelfs om 23:00 u. En dan vindt men vervolgens dat de kijkcijfers laag zijn. Elk weldenkend mens begrijpt meteen hoe dat komt. De meeste mensen hebben namelijk een gezonde dosis slaap nodig om overdag naar behoren te kunnen functioneren. En wat zeggen die kijkcijfers nu nog sinds de introductie van interactieve tv? Velen kijken het programma de volgende dag, al dan niet opgenomen. En die worden uiteraard niet meegeteld. De eerste aflevering van maandagavond was een schot in de roos: een interessante gedachtewisseling met Splinter Chabot over diens nieuwe boek, en een boeiend gesprekje in de rubriek “De Taalapotheek” met de sympathieke...

Het Boekenweekgeschenk 2026 is geschreven door Hendrik Groen alias Peter de Smet. De door een faillissement werkloos geraakte filiaalmanager van een schoenwinkel Anton Struik (61) droomt nog steeds van een reis vanuit Italië naar Nederland met een Piaggio. Dat is een mini-vrachtwagentje met een pruttelmotor, zeer lage topsnelheid en drie wielen. Op een feestje van zijn zus ontmoet Anton haar buurvrouw Marieke Bollegraaf (58). Na een aarzelend begin raken de twee aan de praat met behulp van de nodige alcoholische versnaperingen. En ze besluiten samen de Piaggio-droom van Anton te verwezenlijken. De relatie van Mariekes dochter Wendy strandt. Zij meldt zich bij haar moeder, en die ziet daarin een mooie kans om de zorg voor haar twee katten over te laten aan Wendy, waardoor ze met Anton naar Italië kan. “Marieke was Wendy’s kamer aan het opruimen. Of eigenlijk zat ze op het bed en bladerde door oude fotoalbums vol stilgezet geluk. Er werd aangebeld, ze schrok op; was het al zo laat? Z...

De debuutroman “Geschenk van de zee” van Julia Kelly verscheen op 13 januari 2026. Het verhaal speelt zich af in 1900 in het Schotse vissersdorpje Skerry. Visser Joseph vindt een aangespoelde jongen die sprekend lijkt op de jaren eerder door de zee verzwolgen zoon Moses van de plaatselijke lerares Dorothy. Joseph en Dorothy hebben en hadden een bijzondere relatie die nooit volledig tot bloei is gekomen. “Want hij is de ruzie en het onrecht dat hem is aangedaan niet vergeten. En hij weet dat hetzelfde geldt voor haar.” Via sprongen terug in de tijd ontstaat een beeld van de voorgeschiedenis van de huidige bewoners van het dorpje. Het gaat over Agnes en Scott die samen het plaatselijke bierhuis exploiteren. En ook over Dorothy wier moeder kil en hard was. Zij is in haar eentje naar Skerry gekomen om onderwijs te gaan geven en krijgt daar warme gevoelens voor Joseph. De aangespoelde jongen wordt ondergebracht bij de dominee wiens vrouw Jenny hoogzwanger is. Als zij te vroeg bevalt, ...

Op 15 januari 2026 verscheen “Een jaar met Simon”. In dit kloeke boek van meer dan vierhonderd pagina’s doet schrijver en taalwetenschapper Pauline Slot verslag van een ambitieus project. Ze vatte het plan op zich een jaar lang te richten op het lezen van het verzamelde werk van Simon Vestdijk (1898-1971), een in vroeger tijden fameuze schrijver die langzamerhand in de vergetelheid is geraakt. Pauline kocht de complete boekenverzameling op de veilingsite Catawiki en begon vol goede moed te lezen. Ze beschouwde het als een bijzonder soort leeshuwelijk met de schrijver Vestdijk. De intentie te schrijven over haar ervaringen met het gehele oeuvre van de destijds fameuze auteur leidde tot het boek. Het is een niet geringe opgave geweest. Volgens haar telling beslaat het verzamelde werk niet minder dan 13.516 pagina’s. Laconiek zegt zij daarover: “Dat klinkt als veel, maar over een jaar verspreid is dat maar 37,030136 bladzijden per dag.” Ook voor iemand die nooit iets van Vestdijk hee...

Op 3 februari 2026 verscheen “De overbodigen” van Herman Koch. De wetenschappelijk toonaangevende 66-jarige bioloog en kandidaat voor de Nobelprijs Herbert Breedveld en zijn echtgenote Yvonne maken kennis met het echtpaar Martin en Alicia Marsman. Daarbij nodigt Yvonne tot schrik en ontstemming van Herbert de twee die zij nauwelijks kennen, uit om gezamenlijk het National Trail-wandelpad Cotswold Way in Zuid-Engeland te gaan lopen. Marianne, dochter van Herbert en Yvonne, heeft een beginnende relatie met Ruben, zoon van Martin en Alicia. Herbert waardeert Ruben helemaal niet en noemt hem een lamzak. “Het was iets fysieks bij Herbert. Zijn afkeer van het vriendje van zijn dochter ging verder dan een bovengemiddelde antipathie.” Als het viertal nauwelijks op weg is op de wandelroute, vindt er iets heftigs plaats. Wat dat precies is, blijft vooralsnog onduidelijk. De wandelaars willen het gebeuren als zelfverdediging zien en vragen zich af wat te doen om uit handen van de politie te ...

Op 15 januari 2026 verscheen “Alles voor de reis” van Adriaan van Dis. Het boek stond direct zeer hoog in de bestsellerslijst. Op zich al een goede reden om het te gaan lezen, temeer daar de korte inhoudsopgave intrigerend is. De grote liefde van de schrijver in het autobiografische boek heet Eefje; het is een publiek geheim dat het gaat om de inmiddels overleden regisseur Ellen Jens die terzelfder tijd getrouwd was met Wim T. Schippers. Het intro over zijn lief is geschreven in bloemrijke taal en grijpt de lezer direct aan. Het verhaal speelt zich deels af in de laatste periode van haar leven in het hospice. “Zoetheid waarvan ik niet meer mag proeven, je adem is in de rouw.” Dan volgen er vele terugblikken in de tijd. Vanwege oorlogservaringen van de vader van Eefje brengen Adriaan en Eefje een bezoek aan het bekende Oranjehotel in Scheveningen, een indrukwekkend museum in de geschiedenis van WO II zoals mij uit eigen ervaring bekend is. Daarna gaat de lezer terug naar de jaren ...