Boekrecensies van Charles Kuijpers

Het leesjaar 2025 was weer van grootse kwaliteit. Er verschenen vele prachtige boeken waarvan een groot aantal op mijn aanvraag door de uitgevers werd toegezonden. Door ze zelf vooraf te selecteren streef ik naar het zoveel mogelijk lezen van in mijn ogen echt goede boeken. Dat lukt meestal ook, maar dit jaar waren er toch maar liefst acht boeken die ik niet heb uitgelezen, omdat de flaptekst c.a. bij mij te hoge verwachtingen wekte. En dan volgt er geen recensie. Ik meld dat dan altijd aan de uitgever onder opgaaf van redenen. Opmerkelijk genoeg was een van de acht het boek dat door velen als het beste boek van het jaar wordt beschouwd. Over eigenzinnigheid gesproken! Dit jaar las en recenseerde ik meer boeken dan in voorgaande jaren. Het waren er 74, en wel in allerlei genres. De score aan boeken van buitengewone kwaliteit (vijf sterren) was hoog: niet minder dan 19 boeken kregen die ultieme kwalificatie. Ze staan hieronder in de volgorde van lezen van “oud” naar recent. Een klik o...

In het op 26 augustus 2025 verschenen “Schijnoffers” van Daan Heerma van Voss speelt het schaakspel een niet onbelangrijke rol. Het verhaal begint met het verblijf van journalist David Leeuwin in het heden in Paramaribo. Suriname is het geboorteland van zijn moeder Ella, wier levensloop in 1985 werd bepaald door een ontmoeting met schaakgrootmeester Max de Nobel. Deze duidelijk deels op schaker en voormalig wereldtopper Jan Timman gebaseerde hoofdpersoon haalt journaliste Ella over met hem mee te reizen naar de Mexicaanse plaats Taxco, waar het interzonetoernooi in de WK-cyclus gehouden wordt. Ella en Max worden in Mexico verliefd, en Ella kiest voor een gezin in plaats van voor haar loopbaan. Zij maakt het toernooi en de nukken van de deelnemende schakers van dichtbij mee. Enkele ontmoetingen met oud-wereldkampioen Boris Spasski die in de legendarische match op IJsland in 1972 door Bobby Fischer werd onttroond, komen voorbij. De hoofdstukken in het boek maken voortdurend sprongen in...

 Het was weer genieten dit jaar. Vele prachtige boeken kwamen op tafel. Op oudejaarsdag verschijnt op deze blog een korte beschouwing daarover. De vlog hieronder geeft alvast een korte vooruitblik.

Dit jaar verscheen het derde boek van de hand van schrijver en kunstenaar James Norbury over een illuster duo. Na het eerste boek “Grote Panda & Kleine Draak” uit 2021 kwam in 2022 “De reis van Grote Panda & Kleine Draak”. Deze prachtige boeken bleken zeer lezenswaardig, ook al zijn ze om onnaspeurlijke redenen hier vervolgens niet besproken. Op 25 september 2025 kwam “De mooiste plek op aarde” uit. En weer staat voorin een bijzondere opdracht. Die luidt: “Voor mijn broer Alan. De wereld is minder mooi zonder jou.” Ook dit boek bestaat uit fraaie tekeningen in een geheel eigen stijl, met daarbij veelal beknopte, maar soms diepzinnig filosofische teksten in overigens heldere taal. Daardoor zijn de boeken over Grote Panda en Kleine Draak geschikt voor elke leeftijd. Het is maar wat je erin kunt of wilt lezen. De ontdekkingstocht van de twee naar de mooiste plek op aarde aan de hand van een kaart brengt hen op allerlei plekken. Soms herbergen die gevaar en troosteloosheid. Ook...

Op 27 november 2025 verscheen “Het blijft toch je familie?” van Haroon Ali. De schrijver is journalist en sociaal psycholoog. Op 30 november had Lotje IJzermans in VPRO Boeken een interessant interview met Ali wat de aandacht op het boek vestigde. Hij behandelt in samenspraak met diverse experts de door hem “gezinsbreuk” genoemde breuk met ouder, broer, zus of kind. Zo’n permanente verbreking van contact komt opvallend vaak voor, en er zijn vele redenen voor. Die zijn bij buitenstaanders veelal niet bekend, en als ze dat al wel zijn, worden ze meestal niet begrepen. Ali fileert het onderwerp aan de hand van achttien geanonimiseerde praktijkvoorbeelden waardoor een zeer gevarieerd palet van de problematiek ontstaat. Vele factoren uit het krachtenveld komen aan de orde, vaak met kanttekeningen van (andere) experts. Zo speelt loyaliteit van kinderen jegens hun ouder(s) een grote rol, vooral in situaties van een volledige breuk tussen beide ouders. Kinderen worden dan tegen elkaar en hun...

Christien Brinkgreve is emeritus-hoogleraar sociologie. In haar begin 2025 verschenen boek “Beladen huis” geeft zij een openhartig en indringend beeld van haar huwelijk met Arend Jan Heerma van Voss, in het boek consequent aangeduid met alleen “A”. Ten tijde van haar ontmoeting met A is hij getrouwd en vader van twee dochters. Tot haar verbazing neemt hij bij een gezamenlijke wandeling het initiatief.   “Ik had weinig in te brengen en vond dat wel prettig, zijn overwicht nam me ook iets uit handen. We liepen langs hoge bomen, en vrij onverwacht kuste hij me. Ik was verbouwereerd, hij was getrouwd.” A verlaat zijn echtgenote en gaat bij Christien wonen in het huis dat haar zo lief is. Al snel dringt A erop aan de woning te verkopen en te verhuizen naar een groter pand. Ze biedt enkele jaren weerstand aan dat verzoek en doet het dan toch, met veel spijt. “Ik was onteigend, en nog verontrustender: dat had ik laten gebeuren. Ik heb me hier nooit helemaal overheen kunnen zetten, h...

In april vorig jaar is hier het prachtige boek “ Dit gaat nooit voorbij ” van Octavie Wolters besproken. Recentelijk verscheen van Wolters een nieuw geïllustreerd verhaal, getiteld “Jij bent mijn begin”. Ook dit boek is mooi uitgegeven op groot formaat met hardcover. De opzet van het boek is anders dan die van het vorige. De alweer erg fraaie linosnedes (de prent is een hoogdruk van de in linoleum gesneden voorstelling) laten ontmoetingen zien van Haassie met diverse andere dieren in zijn zoektocht. Die begint door de uitspraak van zijn moeder op de vraag waar hij vandaan komt. “ ‘Alles wat leeft komt uit de lente’, zei moeder haas. ‘Waar ligt dat, de lente?’, vroeg Haassie. ‘In het oosten’, zei vader haas.” En dan gaat Haassie langs de rivier die zijn gids is, op zoek naar de lente. Daarbij ontmoet hij allerlei dieren die hem soms behulpzaam zijn bij het vinden van zijn doel. “ ‘Ik ben op zoek naar de lente’, zei Haassie. ‘Ben ik er al?’ ‘Dit is de winter, je bent op de goede weg,...

Van de hand van Ronald Snijders en Fedor van Eldijk verscheen op 5 november 2025 “Geen boek”. Het bevat de beste teksten van de om de vier jaar uitkomende Schrikkelkalender, en wel van de drie meest recente. Ronald Snijders is bekend als schrijver en komiek. Hij heeft naam gemaakt als woordkunstenaar. Fedor van Eldijk is absurdist en auteur en in zijn vrije tijd interim-manager. “Geen boek” staat vol met korte en wat langere stukjes met vooral absurdistische humor. Het plezier van de lezer begint al bij het voorwoord, getiteld “LEES GEEN BOEK”. “Waarom Geen boek? Mensen lezen steeds minder. Dat is een trend waar we op in willen spelen. Heb jij ook Geen boek gelezen?, vragen mensen tegenwoordig aan elkaar, meestal gevolgd door een high five (haut cinq). Dat soort een-tweetjes willen we hiermee naar ons hand zetten.   Ook willen we de boekhandel een beetje dollen natuurlijk, als ze heel vaak Geen boek verkopen en dat dat geld dan naar ons gaat.   En als je te veel bagage bij j...